Φόρος ανά gigabyte: Η γαλλική Βουλή ενέκρινε 5,5 λεπτά για κάθε GB, με 11 ψήφους

Το internet το πληρώνουμε χρόνια τώρα με τον μήνα, όχι με το κιλό. Ένα πάγιο, απεριόριστα δεδομένα, και κανείς δεν ρωτάει αν απόψε είδες δύο επεισόδια ή κατέβασες ένα παιχνίδι 150GB.

Στη Γαλλία, έντεκα βουλευτές αποφάσισαν ότι κάποιος πρέπει να αρχίσει να κρατάει λογαριασμό.

Την Παρασκευή 30 Οκτωβρίου, η Εθνοσυνέλευση ενέκρινε τροπολογία για φόρο ανά gigabyte: 0,055 ευρώ, δηλαδή 5,5 λεπτά, για κάθε GB που καταλήγει σε Γάλλους συνδρομητές internet. Στο στόχαστρο βρίσκονται τα Netflix, Google, Meta, Amazon και όποιος άλλος γεμίζει τις γαλλικές γραμμές.

Πεντέμισι λεπτά ακούγονται ψιλά. Μέχρι να δεις πόσα GB περνάνε από ένα σπίτι κάθε μήνα, και πόσοι βουλευτές χρειάστηκαν για να ψηφιστεί.

Έντεκα ψήφοι σε μια σχεδόν άδεια αίθουσα

Την τροπολογία I-1358 την υπογράφει ο σοσιαλιστής βουλευτής Laurent Lhardit, στο πλαίσιο του προϋπολογισμού του 2027. Πέρασε με 11 υπέρ, 10 κατά και 14 αποχές.

Ψήφισαν 35 βουλευτές. Η γαλλική Βουλή έχει 577.

Η συνεδρίαση άνοιξε στις εννιά το πρωί και αυτή ήταν η πρώτη ψηφοφορία της. Στην αμέσως επόμενη καταγεγραμμένη ψηφοφορία, λίγα λεπτά αργότερα, ψήφισαν ήδη 60. Θέλω να πιστεύω ότι ο πρωινός καφές έπαιξε τον ρόλο του.

Το αποτέλεσμα το έκριναν όσοι δεν ψήφισαν τίποτα. Οι δέκα βουλευτές του Rassemblement National που βρίσκονταν στην αίθουσα απείχαν, όπως και οι τέσσερις από τους έξι της Ανυπότακτης Γαλλίας. Αν το RN είχε πατήσει «κατά», η τροπολογία θα είχε πέσει.

Και όλα αυτά με την κυβέρνηση και τον γενικό εισηγητή του προϋπολογισμού, Philippe Juvin, να έχουν ταχθεί ανοιχτά κατά. Το ίδιο σχέδιο είχε κοπεί στην επιτροπή οικονομικών στις αρχές Οκτωβρίου. Οι σοσιαλιστές απλώς το ξαναέφεραν στην Ολομέλεια.

Και πέρασε.

Πώς δουλεύει ο φόρος ανά gigabyte στην πράξη

Ο μηχανισμός είναι πραγματικά πρωτότυπος. Τον φόρο δεν τον πληρώνει ο συνδρομητής ούτε ο πάροχος internet. Τον πληρώνει η εταιρεία που στέλνει τα δεδομένα.

Οι πάροχοι, όπως οι Orange, SFR, Bouygues Telecom και Free, απλώς κάνουν τον λογιστή. Καταγράφουν πόσα δεδομένα φτάνουν στους πελάτες τους από κάθε εταιρεία και στέλνουν τα σύνολα στην εφορία κάθε τρίμηνο, με την Arcep να εποπτεύει.

Τι βλέπεις εσύ δεν το μαθαίνει κανείς. Το κείμενο της τροπολογίας απαγορεύει ρητά να ζητηθούν στοιχεία για το περιεχόμενο ή τον προορισμό των δεδομένων. Μόνο όγκος, ανά αποστολέα, ανωνυμοποιημένος.

Ακόμα και τα CDN, τα δίκτυα που κρατούν αντίγραφα του περιεχομένου κοντά στον χρήστη, έχουν τη δική τους πρόβλεψη. Εκεί λογαριάζεται ό,τι βγαίνει από το CDN προς τους συνδρομητές.

Υπάρχει και ταβάνι. Κανείς δεν πληρώνει πάνω από το 15% του τζίρου του στη Γαλλία ή το 2% του παγκόσμιου τζίρου του. Και το πώς ακριβώς θα γίνεται η καταγραφή, η τροπολογία το αφήνει για μεταγενέστερο διάταγμα.

Δηλαδή το πιο δύσκολο κομμάτι μένει για αργότερα.

Ποιοι πληρώνουν και πόσα λεφτά περιμένουν

Η τροπολογία επικαλείται στοιχεία της Arcep για περίπου 200 δισεκατομμύρια GB τον χρόνο προς τους Γάλλους συνδρομητές. Τα μισά τα στέλνουν μόλις πέντε εταιρείες: Google, Meta, Amazon, Netflix και Akamai.

Ο πολλαπλασιασμός δίνει 11 δισ. ευρώ πριν από τα ταβάνια. Οι σοσιαλιστές που την κατέθεσαν υπολογίζουν 10 δισ. ευρώ τον χρόνο.

Ο υπουργός David Amiel δεν το αγοράζει. Αμφισβήτησε ότι μπορεί καν να γίνει η μέτρηση χωρίς αισθητήρες ροής ή καταγραφή σε κάθε συσκευή. Και έριξε στο τραπέζι το πιο άβολο νούμερο της συζήτησης: περίπου 5 δισ. ευρώ, τα μισά, θα τα πλήρωναν μικρότεροι πάροχοι περιεχομένου, ανάμεσά τους και γαλλικοί.

Αν ισχύει αυτό, ο φόρος για τη Silicon Valley καταλήγει να χτυπά και τη γαλλική αγορά που υποτίθεται ότι προστατεύει.

Ο Lhardit το βλέπει αλλιώς. Κατά τον ίδιο, 25 ξένες πλατφόρμες στέλνουν το 75% έως 80% της κίνησης, ενώ για τον όμιλο TF1, με πέντε κανάλια που μεταδίδονται μέσω internet, το κόστος θα ήταν 200.000 έως 300.000 ευρώ.

Gaming, 4K και updates: ο λογαριασμός σε GB

Τα παιχνίδια είναι από τα πιο «βαριά» αρχεία που κατεβάζουμε, άρα και από τα πιο ακριβά σε αυτό το μοντέλο. Στη Γαλλία, για ένα παιχνίδι 100GB η εταιρεία που το διανέμει θα χρωστούσε 5,50 ευρώ φόρο. Για ένα των 200GB, 11 ευρώ.

Φαντάσου έναν Γάλλο που κατεβάζει κάθε μήνα τα παιχνίδια του PS Plus, ή ένα launch στο μέγεθος του GTA 6, που οι προπαραγγελίες του δείχνουν ήδη πόσο κόσμο θα τραβήξει. Σε κάθε τέτοιο download, ο μετρητής γράφει.

Το MacGeneration έκανε τις πράξεις αμέσως μετά την απόρριψη στην επιτροπή, πριν η πρόταση επιστρέψει στην Ολομέλεια. Μια σεζόν σειράς σε 4K βγάζει σχεδόν 4 ευρώ φόρο. Και με μέση κατανάλωση 267GB τον μήνα ανά σύνδεση στις αρχές του 2026, βάσει Arcep, ένα σπίτι αντιστοιχεί σε θεωρητικά 14,70 ευρώ τον μήνα.

Ούτε τα updates γλιτώνουν. Ένα νέο iOS ή macOS, ή ένα restore από το iCloud, θα είχε κι αυτό το κοστάκι του.

Για να είμαι δίκαιος, η τροπολογία το ξέρει. Γράφει ρητά ότι το ταβάνι μπήκε για κλάδους με πολλά δεδομένα ανά ευρώ τζίρου, και ονομάζει δύο: το video on demand και το video game.

Αυτό που δεν κάνει είναι να ξεχωρίζει μια αγορά από ένα δωρεάν patch ή από ένα ξανακατέβασμα επειδή χάλασε η εγκατάσταση. Για τον φόρο, όλα είναι απλώς bytes.

Θα ανέβει η συνδρομή στο Netflix;

Νομικά, ο συνδρομητής δεν χρωστάει τίποτα. Και πουθενά στο κείμενο δεν προβλέπεται ο φόρος να περάσει στον λογαριασμό του πελάτη.

Πουθενά όμως δεν απαγορεύεται κιόλας.

Ο Juvin είδε τον κίνδυνο οι μεγάλες πλατφόρμες, με την ισχύ που έχουν, να φορτώσουν το κόστος στους διαφημιζόμενους. Ο Lhardit αντέτεινε ότι δεν βλέπει πώς περνάς έναν φόρο στους χρήστες του Facebook, του Instagram ή του TikTok, αφού δεν πληρώνουν τίποτα.

Σωστό επιχείρημα. Μόνο που το Netflix δεν είναι δωρεάν.

Μια πλατφόρμα μπορεί να απορροφήσει το κόστος. Αν δεν θέλει, το MacGeneration βλέπει δύο δρόμους: ακριβότερη συνδρομή ή λιγότερα bytes, με πιο σφιχτή συμπίεση ή ανάλυση που σταματά στα 1080p. Και αφού, κατά τον ίδιο υπολογισμό, η χονδρική μεταφορά ενός GB κοστίζει συνήθως κάτω από ένα λεπτό, ο φόρος θα ήταν πολλές φορές ακριβότερος από το ίδιο το «καλώδιο».

Η ειρωνεία είναι ότι η τροπολογία παρουσιάζει την καλύτερη συμπίεση ως οικολογικό όφελος. Όποιος έχει δει 4K με επιθετική συμπίεση ξέρει πώς λέγεται αυτό στην πράξη: χειρότερη εικόνα.

Ισχύει ήδη ο φόρος; Όχι ακόμα

Η ψήφος της Παρασκευής είναι πρώτο βήμα, όχι νόμος. Η τροπολογία κλειδώνει μόνο αν περάσει ολόκληρο το σκέλος των εσόδων του προϋπολογισμού, και η Εθνοσυνέλευση πρέπει να κλείσει την πρώτη ανάγνωση έως τις 17 Νοεμβρίου.

Η κυβέρνηση έχει και δύο χαρτιά στο μανίκι. Μπορεί να ζητήσει νέα ψηφοφορία ειδικά για αυτή τη διάταξη. Ή, αν καταφύγει στο άρθρο 49.3 και θέσει θέμα εμπιστοσύνης, να διαλέξει η ίδια ποιες τροπολογίες θα μείνουν στο κείμενο.

Μετά έρχεται η σειρά της Γερουσίας. Κρατάμε μικρό καλάθι.

Για την ιστορία, η αρχική πρόταση των σοσιαλιστών το καλοκαίρι μιλούσε για 0,10 ευρώ ανά GB. Το 0,055 είναι ήδη η «ήπια» εκδοχή.

Γιατί να ενδιαφέρει κάποιον στην Ελλάδα

Για την ώρα, πρόκειται για αποκλειστικά γαλλική υπόθεση. Ο φόρος αφορά δεδομένα προς Γάλλους συνδρομητές και κανέναν άλλον.

Η ιδέα όμως έχει συγγένειες με κάτι που ακούμε χρόνια στην Ευρώπη. Οι εταιρείες τηλεπικοινωνιών ζητούν, στο όνομα του λεγόμενου «fair share», να βάλουν οι κολοσσοί του internet το χέρι στην τσέπη για τα δίκτυα. Η γαλλική εκδοχή αλλάζει τον παραλήπτη: τα λεφτά πάνε στον κρατικό προϋπολογισμό και όχι στους παρόχους.

Ο Lhardit ισχυρίζεται ότι το σχέδιό του αποφεύγει τα εμπόδια που έριξαν παρόμοιες απόπειρες σε Καναδά και Νότια Κορέα, χωρίς να πειράζει την ουδετερότητα του διαδικτύου.

Είτε πετύχει είτε όχι, δείχνει πόσο έχουν ανέβει οι τόνοι απέναντι στην Big Tech. Μόλις πριν από λίγες μέρες γράφαμε για το πρόστιμο των 25 δισ. δολαρίων στη Meta στο Νέο Μεξικό. Η Γαλλία διάλεξε άλλο όπλο: τη ζυγαριά.

Η γνώμη μου: σωστός στόχος, λάθος μονάδα μέτρησης

Το πρόβλημα που κυνηγά ο Lhardit είναι υπαρκτό. Εταιρείες που πουλάνε σε εκατομμύρια Γάλλους δηλώνουν τα κέρδη τους όπου τους βολεύει. Δεν θα κλάψω για τα περιθώρια κέρδους της Google.

Το gigabyte όμως είναι κακός αντιπρόσωπος για το χρήμα. Ένα παιχνίδι 100GB που πουλήθηκε και ένα patch 100GB που δόθηκε δωρεάν βγάζουν τον ίδιο φόρο. Τα bytes είναι ίδια. Τα έσοδα, καθόλου.

Και το νούμερο του Amiel με ενοχλεί περισσότερο απ’ όσο θα ήθελα. Αν τα μισά λεφτά βγαίνουν από μικρότερους παίκτες, ένας φόρος φτιαγμένος για τους GAFAM πέφτει με την ίδια βαρύτητα στο μικρό streaming service και στο indie studio, που δεν έχουν ούτε τη δύναμη ούτε τους λογιστές να το απορροφήσουν.

Ας είμαστε ειλικρινείς. Όταν η «πράσινη» υπόσχεση είναι λιγότερα bytes, αυτός που θα το δει πρώτος είναι ο συνδρομητής που πλήρωσε για 4K.

Με τέτοια πλειοψηφία και την κυβέρνηση απέναντι, δεν θα στοιχημάτιζα ότι ο φόρος θα φτάσει ζωντανός στο τέλος. Αν όμως φτάσει, θα είμαι πολύ περίεργος να δω ποιος θα πληρώσει τελικά τον λογαριασμό. Κάτι μου λέει ότι δεν θα είναι η Google.

Εσύ θα πλήρωνες λίγο ακριβότερο Netflix για να πληρώσει επιτέλους η Big Tech;

Συχνές ερωτήσεις

Τι είναι ο φόρος ανά gigabyte που ψήφισε η γαλλική Βουλή;

Είναι τροπολογία στον γαλλικό προϋπολογισμό του 2027 που προβλέπει 0,055 ευρώ για κάθε GB δεδομένων που στέλνει μια εταιρεία σε συνδρομητές internet στη Γαλλία. Η Εθνοσυνέλευση την ενέκρινε στις 30 Οκτωβρίου 2026 με 11 ψήφους υπέρ, 10 κατά και 14 αποχές.

Ποιος θα πλήρωνε τον φόρο των 5,5 λεπτών ανά GB;

Ο πάροχος περιεχομένου που στέλνει τα δεδομένα, όπως Netflix, Google ή Meta. Οι συνδρομητές και οι πάροχοι internet δεν είναι υπόχρεοι. Οι πάροχοι απλώς καταγράφουν τον όγκο ανά αποστολέα και τον δηλώνουν στην εφορία κάθε τρίμηνο.

Πόσος φόρος αντιστοιχεί σε ένα παιχνίδι 100GB;

Με 0,055 ευρώ ανά GB, ένα download 100GB αντιστοιχεί σε 5,50 ευρώ για την εταιρεία που το διανέμει. Ο συνολικός φόρος κάθε εταιρείας έχει όμως ταβάνι, το 15% του τζίρου της στη Γαλλία ή το 2% του παγκόσμιου.

Ισχύει ήδη ο φόρος ανά GB στη Γαλλία;

Όχι. Πρέπει να περάσει ολόκληρο το σκέλος εσόδων του προϋπολογισμού, με προθεσμία πρώτης ανάγνωσης τις 17 Νοεμβρίου, και μετά τη Γερουσία. Η κυβέρνηση, που είναι αντίθετη, μπορεί επίσης να ζητήσει νέα ψηφοφορία ή να τον αφήσει εκτός αν χρησιμοποιήσει το 49.3.

Επηρεάζει τους χρήστες στην Ελλάδα;

Όχι άμεσα. Ο φόρος αφορά μόνο δεδομένα που καταλήγουν σε Γάλλους συνδρομητές. Άμεσα, λοιπόν, οι χρήστες στην Ελλάδα δεν έχουν κάτι να πληρώσουν.